Mondzweren

Mondzweren zijn open zweren in de mond, op de tong of op de lippen. De oorzaak van deze zweren is verschillend.
Het meest voorkomend zijn aften. Dit zijn pijnlijke grijs-witte zweertjes in de mond van circa 5-10 mm. De plekken waar ze het meest voorkomen zijn het wangslijmvlies, het gehemelte, het tandvlees en de tong.

 

Je hebt verschillende soorten aften:

  • Kleine aften, deze zijn kleiner dan 1 cm en gaan meestal binnen 1-2 weken vanzelf over.
  • Grote aften zijn groter dan 1 cm, en zijn dieper. Het genezen van de grote aften kan langer duren. Dit kan 10-30 dagen duren
  • Als de aften in grote aantallen tegelijk voorkomen wordt dit Herpetiforme aften genoemd. Dit heeft niks te maken met het herpes virus. Ook dit geneest binnen een maand, maar meestal is een behandeling noodzakelijk vanwege de pijn bij het eten en drinken.

 

De meeste mensen hebben weleens een aft gehad. Aften komen op alle leeftijden voor. Ze zijn bijna nooit besmettelijk. Hoe aften precies ontstaan is niet bekend. Van de volgende factoren vermoedt men dat ze het ontstaan van aften kunnen uitlokken.

  • Beschadiging van het slijmvlies (bijvoorbeeld door op de wang te bijten of door een lolly).
  • Specifieke voedingsmiddelen (sommige citrus vruchten)
  • Schuimende tandpasta.
  • Emotionele stress
  • Hormonale factoren, er lijkt een verband tussen de menstruatie (ongesteld zijn) en het ontstaan van aften.
  • Erfelijke factoren. In sommige families komen aften vaker voor.
  • Sommige virussen kunnen ook aften veroorzaken; zoals het waterpokkenvirus.
  • Geneesmiddelen. Als er geneesmiddelen worden gebruikt die het immuunsysteem beïnvloeden (zoals chemotherapie) kan dit de oorzaak zijn van de aften.

 

Een andere soort zweer wordt veroorzaakt door het herpes simplex virus (HSV). De meest voorkomende variant hiervan is de koortslip. Een koortslip is erg besmettelijk. Het herpes virus kan ook op andere delen van het lichaam voorkomen zoals op de geslachtsdelen. Dit zal hier niet verder worden besproken.

 

  Video: Herpes

 

Symptomen & Indicaties

De symptomen van aften zijn: een pijnlijk en/of branderig gevoel op de plek van de aft. Dit kan erger worden na bijvoorbeeld het eten van zure of zoute dingen. Op de aft is een grijs/wit laagje te zien. Als dit grijs/witte laagje er (voorzichtig) wordt afgeschaafd ontstaat er een bloeding.

De symptomen van een koortslip zijn: blaasjes op of rond de lippen. Deze kan zowel aan de buitenkant als aan de binnenkant van de mond voorkomen. Uniek aan het herpes simplex virus is dat het virus levenslang in het lichaam blijft zitten. Na besmetting met het virus kan de koortslip steeds terugkomen, bijvoorbeeld tijdens stress, na blootstelling aan zonlicht of als het kind ziek is. Als het virus zich weer openbaart begint dat met een tintelend, doof gevoel op de plaats waar de koortslip komt. In korte tijd ontstaat er een blaasje.

 

 Voorbeeld mondzweer

 

Complicaties

Aften gaan in verreweg de meeste gevallen vanzelf over. Als je kind regelmatig last heeft van aften, wordt het recidiverende orale ulceraties (R.O.U) genoemd.

Als de aften ernstig zijn kan je kind minder drinken omdat het pijnlijk is. Het is belangrijk in de gaten te houden dat je kind voldoende vocht binnen krijgt om uitdroging te voorkomen.

 

Een infectie met het herpes simplex virus kan zich verspreiden naar het oog. Dit is belangrijk om in de gaten te houden, omdat het vervelende complicaties kan geven.

Raadpleeg de huisarts als je een complicatie vermoed.

 

Behandeling: wat kan je doen?

Aften: Er is geen therapie om aften te genezen. Hieronder staan behandelingen beschreven die de klachten kunnen verminderen. Het blijft helaas moeilijk om de aften te behandelen.

  • Vermijd zuur, pittig of zout eten. Dit kan extra pijn doen.
  • Laat je kind door een rietje drinken.
  • De pijn kan (tijdelijk) verminderen door er een ijsblokje of een waterijsje tegen te leggen.
  • Bij de apotheek of drogist zijn speciale druppeltjes of zalfjes verkrijgbaar die het ongemak van de aft wat kunnen verminderen.
  • Als deze druppeltjes of zalfjes onvoldoende werken, consulteer dan de huisarts.

Koortslip: Bij de drogist en apotheek zijn virus remmende zalfjes beschikbaar om de koortslip te behandelen. Het is belangrijk de crème op te smeren bij de eerste tinteling. Hoe eerder je start met de behandeling hoe effectiever deze is. Als de koortslip is uitgebreid naar andere plaatsen in de mond, raadpleeg dan de huisarts.

 

Hoe te voorkomen?

Doordat de oorzaak van aften niet bekend zijn, is het moeilijk om ze te voorkomen.

Soms kunnen ze ontstaan bij het doorkomen van tanden of kiezen. Raadpleeg als je dit vermoedt de tandarts.

Een koortslip is besmettelijk via direct contact met de lippen. Probeer dit dus te vermijden gedurende de infectie.

Was goed de handen na het opsmeren van de crème of aanraking van de koortslip, en leg dit ook goed uit aan je kind.

Het is ook belangrijk niet in de ogen te wrijven na het aanraken van de koortslip.